මැයි දිනයේ ඓතිහාසික අරගලය සහ අද දවසේ යථාර්ථය: සැබෑ අරමුණු ඉටු වී තිබේද?
සෑම වසරකම මැයි පළමුවැනිදා උදාවන්නේ ලොව පුරා විසිරී සිටින වැඩකරන ජනතාවගේ අභිමානය සහ අයිතිවාසිකම් සිහිපත් කරමිනි. රතු කොඩි පෙළපාලි, උද්යෝගිමත් සටන් පාඨ සහ දේශපාලන වේදිකා මැදින් මැයි දිනය ගෙවී ගියද, මෙහි සැබෑ ඓතිහාසික අරමුණු වර්තමාන සමාජය තුළ කොතෙක් දුරට ඉටු වී ඇත්ද යන්න ගැඹුරින් විමසා බැලිය යුතු කාලය එළඹ ඇත.
ලේන්සුවෙන් ලියවුණු ඉතිහාසය
මැයි දිනයේ උපත සිදුවූයේ අදින් වසර 130කට වඩා එපිටදීය. 1886 වසරේ ඇමරිකාවේ චිකාගෝ නුවර “හේමාර්කට්” චතුරශ්රයට රැස්වූ දහස් සංඛ්යාත කම්කරුවන් ඉල්ලා සිටියේ මානුෂීය සේවා මුරයකි. “පැය 8ක වැඩ, පැය 8ක විවේකය සහ පැය 8ක විනෝදය” යන්න එදා ඔවුන්ගේ ප්රධාන ඉල්ලීම විය. එහිදී පොලිස් වෙඩි පහරින් මියගිය කම්කරු නායකයෙකුගේ ලේවලින් තෙත් වූ සුදු කමිසය, කම්කරු පන්තියේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් එසවුණු “රතු කොඩිය” බවට පත් විය.
වර්තමාන අභියෝග: පැය 8ක සීමාව ඉක්මවා යාම
එදා ලෙයින් සහ කඳුළින් දිනාගත් “පැය 8ක සේවා මුරය” අද වන විට බොහෝ දෙනෙකුට සිහිනයක් පමණක් වී ඇත. නව ලිබරල් ආර්ථික රටාව තුළ බොහෝ පෞද්ගලික අංශයේ සේවකයන්ට පැය 10-12 ඉක්මවා වැඩ කිරීමට සිදුව ඇත්තේ ඉහළ යන ජීවන වියදමට මුහුණ දීම සඳහාය.
විශේෂයෙන්ම ඩිජිටල් යුගයත් සමඟ නිවසේ සිට වැඩ කිරීම (Work from Home) වැනි සංකල්ප හරහා සේවකයාගේ විවේකය සහ රාජකාරිය අතර තිබූ සීමාවන් බොඳ වී ගොස් ඇත. තාක්ෂණය දියුණු වුවද, කම්කරුවා තවමත් යන්ත්රයක කොටසක් බවට පත්වීමේ අවදානම පහව ගොස් නැත.
දේශපාලනීකරණය වූ මැයි දිනය..
ශ්රී ලංකාව වැනි රටවල මැයි දිනය අද වන විට වැඩකරන ජනතාවගේ අයිතීන් කතා කරන වේදිකාවකට වඩා, දේශපාලන පක්ෂවල ශක්තිය පෙන්වන “හිස් ගෙඩි සංදර්ශනයක්” බවට පත්ව ඇති බවට විවේචන එල්ල වේ. සැබෑ කම්කරු ගැටලු දේශපාලන සටන් පාඨවලට යට වී ගොස් ඇති අතර, වෘත්තීය සමිති ව්යාපාර ද බොහෝ විට පක්ෂ දේශපාලනයේ රෝද බවට පත් වී තිබීම කණගාටුවට කරුණකි.
අතුරුදන් වන සේවක සුරක්ෂිතතාව
අවිධිමත් අංශයේ රැකියාවල නිරත වන්නන්, කුලී රථ රියදුරන්, බෙදාහැරීමේ නියෝජිතයන් (Delivery riders) වැනි නව පරපුරේ ශ්රමිකයන්ට අද වන විට ස්ථාවර වැටුපක්, විශ්රාම වැටුපක් හෝ නිසි සේවා සුරක්ෂිතතාවක් නොමැත. මැයි දිනයේ සැබෑ අරමුණ වූයේ සූරාකෑමෙන් තොර වැඩබිමක් නිර්මාණය කිරීම වුවද, නූතන ලෝකය තුළ සූරාකෑම විවිධ මෘදුකාංග සහ කොන්ත්රාත් පදනම් ඔස්සේ වඩාත් සූක්ෂ්ම ලෙස ක්රියාත්මක වේ.
සැබෑ අරමුණු කරා යා හැක්කේ කෙසේද?
මැයි දිනය අර්ථවත් වීමට නම් එය හුදු නිවාඩු දිනයක් හෝ උත්සව දිනයක් නොවිය යුතුය.
සමාන වැඩට සමාන වැටුපක් ලැබීම තහවුරු කිරීම.
ඩිජිටල් යුගයට ගැළපෙන පරිදි කම්කරු නීති ප්රතිසංස්කරණය කිරීම.
සේවකයාගේ මානසික සෞඛ්යය සහ පෞද්ගලික නිදහස සුරැකීම.
දේශපාලන බලඅරගලවලින් තොර සැබෑ ස්වාධීන කම්කරු ව්යාපාරයක් ගොඩනැගීම.
ඉතිහාසයේ දිනාගත් ජයග්රහණ බොහෝ වුවද, වර්තමාන ලෝකයේ ආර්ථික පීඩනය හමුවේ කම්කරුවා යළිත් පසුගාමී තත්ත්වයකට ඇද වැටෙමින් තිබේ. එබැවින්, මැයි දිනය යනු වසරකට වරක් පවත්වන සැමරුමක් නොව, දිනාගත් අයිතීන් රැක ගැනීමටත් අහිමි වූ අයිතීන් දිනා ගැනීමටත් කරන අඛණ්ඩ අරගලයක ආරම්භය විය යුතුය.
විශේෂාංග ලිපියකි…
www.slmediahub.com


